Kamizelka Desaulta – jak zakładać, ile nosić i jaką wybrać?

Kamizelka Desaulta to ortopedyczny bandaż unieruchamiający bark i ramię w pozycji przywiedzionej - ramię przytulone do tułowia, łokieć zgięty pod kątem 90 stopni. Stosuje się ją po złamaniach obojczyka, złamaniach bliższego końca kości ramiennej, zwichnięciach stawu ramiennego i po niektórych operacjach barku. Źle założona nie unieruchamia prawidłowo i może przedłużyć gojenie lub powodować odleżyny. Poniżej masz dokładną instrukcję.

Budowa kamizelki Desaulta

Klasyczna kamizelka Desaulta składa się z:

• Szelki tylnej - przechodzi przez plecy i stabilizuje łopatkę po stronie unieruchomionej
• Pasa głównego - obejmuje tułów i przytrzymuje ramię przy klatce piersiowej
• Kieszeni na przedramię - podtrzymuje przedramię w pozycji poziomej
• Taśm regulacyjnych - umożliwiają dopasowanie do obwodu klatki i długości ramienia

Niektóre modele mają dodatkową poduszkę pachową - umieszcza się ją w dole pachowym po stronie unieruchomionej, żeby zapobiec otarciom i utrzymać ramię w lekkim odwiedzeniu.

Jak zakładać kamizelkę Desaulta - krok po kroku

Zakładanie jest łatwiejsze z pomocą drugiej osoby, szczególnie bezpośrednio po urazie lub operacji, gdy ruch ramienia jest bolesny.

Krok 1 - przygotowanie

Zdejmij lub rozpnij koszulę po stronie urazu - zakładanie kamizelki przez głowę przy złamanym obojczyku lub po operacji barku jest zbyt bolesne. Usiądź lub stój prosto. Jeśli kamizelka ma poduszkę pachową - umieść ją teraz w dole pachowym po stronie urazu.

Krok 2 - założenie szelki tylnej

Przełóż szelkę tylną przez bark po stronie zdrowej - spoczywa na zdrowym ramieniu jak plecak. Nie zaczepiaj jej jeszcze niczego po stronie urazu. Szelka powinna leżeć wzdłuż górnej krawędzi łopatki po stronie zdrowej i przez plecy po skosie ku pachwinowej stronie urazu.

Krok 3 - ułożenie ramienia

Delikatnie przyłóż kończynę urazową do tułowia - ramię wzdłuż ciała, łokieć zgięty pod kątem 90 stopni, przedramię poziomo lub lekko ku górze. Dłoń skierowana ku tułowiowi. Nie wolno samodzielnie ustawiać ramienia przy podejrzeniu złamania lub zwichnięcia - to robi lekarz lub fizjoterapeuta przy pierwszym zakładaniu. Przy kontrolnych zakładaniach możesz ostrożnie odtworzyć tę pozycję.

Krok 4 - włożenie przedramienia do kieszeni

Wsun przedramię do kieszeni na materiale - kieszeń podtrzymuje od łokcia do nadgarstka. Łokieć powinien być w rogu kieszeni, nadgarstek i dłoń wystawać lekko poza jej krawędź (żeby palce mogły się swobodnie poruszać). Zbyt głęboko wsunięte przedramię blokuje krążenie w nadgarstku.

Krok 5 - zapięcie pasa głównego

Pas obejmuje tułów na wysokości klatki piersiowej i przytrzymuje całość przy ciele. Zacznij od strony urazu - zapnij końcówkę pasa na klamrze po stronie zdrowej. Naciąg: ramię ma być stabilnie przyciśnięte do tułowia, ale pas nie może uciskać klatki na tyle, żeby ograniczać oddech. Sprawdzian: możesz swobodnie wykonać głęboki wdech bez uczucia ścisku.

Krok 6 - regulacja i kontrola

Po zapięciu sprawdź kilka rzeczy:

• Palce dłoni są ciepłe i nie mrowią - jeśli mrowią, pas jest za ciasny lub kieszeń uciska nadgarstek
• Ramię leży płasko przy klatce, nie odchyla się do przodu ani do tyłu
• Łokieć jest w kieszeni - nie zwisa pod nią
• Szelka tylna nie uciska szyi - powinna leżeć na mięśniu czworobocznym, nie na kości

Jak długo nosić kamizelkę Desaulta?

Czas unieruchomienia zależy od rodzaju urazu i zalecenia lekarza - nie zdejmuj kamizelki na własną rękę przed wyznaczonym terminem kontroli.

• Złamanie obojczyka bez przemieszczenia: zwykle 4-6 tygodni
• Zwichnięcie stawu ramiennego (pierwsze): 3-4 tygodnie, potem stopniowa rehabilitacja
• Złamanie kości ramiennej bez przemieszczenia: 4-6 tygodni
• Po operacji rekonstrukcji stożka rotatorów: czas unieruchomienia podaje chirurg - zwykle 4-8 tygodni

Higiena i pielęgnacja podczas noszenia kamizelki

Kamizelkę Desaulta nosi się na ubraniu lub na gołym ciele - zależy od modelu i zalecenia. Przy noszeniu na gołym ciele skóra w dole pachowym i pod pasem jest narażona na otarcia i pocenie.

• Codziennie sprawdzaj skórę pod pasem i w pachwinie ramiennej - zaczerwienienie i otarcia pojawiają się tam pierwszego lub drugiego dnia
• Stosuj cienką bawełnianą podkoszulkę pod kamizelkę - zmniejsza tarcie i pochłania wilgoć
• Kamizelkę pierzesz według instrukcji producenta - większość modeli można prać ręcznie w letniej wodzie bez wirowania

Czego nie robić podczas noszenia kamizelki Desaulta

• Nie zdejmuj na noc bez zgody lekarza - szczególnie przy złamaniach z przemieszczeniem, gdzie nocne unieruchomienie jest tak samo ważne jak dzienne
• Nie próbuj ruszać ramieniem żeby „sprawdzić jak boli" - mobilizacja przed gojem może przesunąć odłamy lub pogłębić zwichnięcie
• Nie ciasno zawijaj pasa przy obrzęku - bezpośrednio po urazie tkanki puchną i ciasny pas może zacisnąć się nocą
• Nie zwlekaj z wizytą jeśli pojawia się mrowienie lub sinienie palców - to sygnał że coś jest za ciasno lub uciska naczynia

Rehabilitacja po zdjęciu kamizelki

Po kilku tygodniach unieruchomienia bark jest sztywny i mięśnie osłabione. Rehabilitacja zaczyna się od ćwiczeń wahadłowych (grawitacyjna mobilizacja stawu), potem stopniowo dochodzi do ćwiczeń zakresu ruchu i wzmocnienia. Stabilizatory barku po zakończeniu unieruchomienia dają wsparcie przy powrocie do aktywności bez pełnego krępowania ruchu jak kamizelka.

FAQ - kamizelka Desaulta

Czy kamizelkę Desaulta zakłada się samemu?

Pierwsze założenie - zawsze z pomocą lekarza lub fizjoterapeuty, żeby ustawić ramię w prawidłowej pozycji. Kolejne zakładania (np. po myciu) możesz robić samodzielnie lub z pomocą bliskiej osoby, odtwarzając tę samą pozycję.

Czy kamizelkę Desaulta można nosić na nagim ciele?

Można, ale cienka bawełniana podkoszulka pod kamizelką zapobiega otarciom i poceniu skóry, szczególnie w ciepłe dni. Bezpośrednio po operacji skóra może być wrażliwsza na nacisk.

Czy temblak zastępuje kamizelkę Desaulta?

Temblak podtrzymuje kończynę, ale nie unieruchamia ramienia przy tułowiu tak jak kamizelka Desaulta. Przy złamaniach obojczyka i zwichnięciach stawu ramiennego kamizelka jest skuteczniejsza, bo ogranicza obrót i odwiedzenie. Temblak stosuje się przy lżejszych urazach lub jako element rehabilitacji po zdjęciu kamizelki.

Czy można spać w kamizelce Desaulta?

Przy większości urazów - tak i jest to zalecane. Ułożenie na plecach z poduszką pod łokciem unieruchomionej kończyny jest najwygodniejsze. Spanie na boku po stronie urazu jest wykluczone.